‘Je kunt er niet uitvallen’

Op zaterdag 16 november 2024 overleed zenleraar Ton Lathouwers op 

92-jarige leeftijd. 

Op zijn karakteristieke, open en uitnodigende manier gaf hij een eigen invulling aan een eeuwenoude wijsheidstraditie. Ton Lathouwers stond bekend om zijn onderricht ‘van hart tot hart’ en zijn onwrikbare vertrouwen in het bestaan. ‘Je kunt er niet uitvallen’, was zijn motto, dat verwijst naar zijn oervertrouwen in het ‘Al’ dat alles en iedereen draagt. 

Hij was breed onderlegd en putte uit een veelvoud aan bronnen – van de Russische literatuur en het ch’an (zen)boeddhisme, tot westerse filosofie en mystieke tradities van over de hele wereld – om zijn fundamenteel inclusieve levenshouding uit te dragen.

Lees verder: Bodhi

Afscheid van zenleraar Ton Lathouwers: “Niemand kan eruit vallen, niemand” 

“Je bent aanvaard zoals je bent,” dat was de boodschap die hemzelf diep raakte, en die zenleraar Ton Lathouwers uitdroeg naar ieder die op zijn pad kwam. 

Door Michiel Bussink

Lees verder: Bodhi

Vorm en Leegte

Tijdschrift Vorm en Leegte uit 2010

Het Nederland Boeddhistisch Archief

Met onder andere:

Herman Wijffels over duurzaamheid: 

'Ik ben hoopvol' 

Omgaan met pijn tijdens meditatie 

Dingeman Boot 

Therapie of de Boeddha? 

Paula Borsboom

ZEN Tijdschrift

Uit het Nederlands Boeddhistisch Archief:

ZEN tijdschrift, jaargang 1, nummer 2, uit 1980

Met een prachtige tekst van Zenmeester Yamada Koun Roshi

Yamada Koun Roshi: "Dikwijls wordt mij door christen, in het bijzonder door katholieken de vraag gesteld of zij zazen kunnen beoefenen, zonder hun christelijke geloofsleven op te geven". 

Vorm en Leegte

Tijdschrift Vorm en Leegte uit 2008 / Het Nederland Boeddhistisch Archief

Thema: Authenticiteit. Egoloos jezelf zijn

Met onder andere Matthieu Ricard over geluk.

Een interview met Z.H. de Dalai Lama: 'Dit solide ik bestaat helemaal niet'.

Thubten Chodron onderzoekt de impuls tot kwaadspreken.

Artikelen Boeddhisme

Leegte is de basis van angst

Tenzin Wangyal Rinpoche en Auke de Jong  

Tijd om nog eens kritisch naar jezelf te kijken. Wat je zegt dat je bent, dat ben je niet, aldus de bönboeddhistische leraar Tenzin Wangyal Rinpoche. Uit het vastklampen aan alles buiten jezelf komen je angsten voort. Ook je doodsangst. 

Er wordt gezegd dat het ontdekken van de ware natuur van de geest is als het opheffen van de duisternis: ineens zie je het licht. 

Tenzin Wangyal Rinpoche, leraar in de böntraditie, oprichter en spiritueel leider van het Ligmincha Institute in Charlottesville (VS), vergelijkt het met het aansteken van een kaars. 

‘Hoeveel samsara je ook hebt ervaren,’ zegt hij vanuit San Francisco via Skype, ‘hoeveel emoties of gedachten, ze zijn weg op het moment van zelfrealisatie. Dat is geen geleidelijk proces. Een kaars zegt niet: ik weet dat je me hebt aangestoken, maar je hebt er jaren over gedaan om mij te vinden, daarom duurt het dagen voordat ik licht geef. Als de waarheid wordt herkend, is de verlichting er ogenblikkelijk.’ 

Buddhist Meditation is Relaxing with the Truth

~Pema Chödrön 

It is only when we begin to relax with ourselves as we are that meditation becomes a transformative process. The pith instruction is, Stay. . . stay. . . just stay.

As a species, we should never underestimate our low tolerance for discomfort. To be encouraged to stay with our vulnerability is news that we definitely can use. Sitting meditation is our support for learning how to do this. Sitting meditation, also known as mindfulness-awareness practice, is the foundation of bodhichitta training. It is the home ground of the warrior bodhisattva.

Sitting meditation cultivates loving-kindness and compassion, the relative qualities of bodhichitta, which could be defined as completely awakened heart and mind. It gives us a way to move closer to our thoughts and emotions and to get in touch with our bodies. It is a method of cultivating unconditional friendliness toward ourselves and for parting the curtain of indifference that distances us from the suffering of others. It is our vehicle for learning to be a truly loving person.

Gradually, through meditation, we begin to notice that there are gaps in our internal dialogue. In the midst of continually talking to ourselves, we experience a pause, as if awakening from a dream. We recognize our capacity to relax with the clarity, the space, the open-ended awareness that already exists in our minds. We experience moments of being right here that feel simple, direct, and uncluttered.

This coming back to the immediacy of our experience is training in unconditional bodhichitta. By simply staying here, we relax more and more into the open dimension of our being. It feels like stepping out of a fantasy and relaxing with the truth.


Yet there is no guarantee that sitting meditation will be of benefit. We can practice for years without it penetrating our hearts and minds. We can use meditation to reinforce our false beliefs: it will protect us from discomfort; it will fix us; it will fulfill our hopes and remove our fears. This happens because we don’t properly understand why we are practicing.

Why do we meditate? This is a question we’d be wise to ask. Why would we even bother to spend time alone with ourselves?

First of all, it is helpful to understand that meditation is not just about feeling good. To think that this is why we meditate is to set ourselves up for failure. We’ll assume we are doing it wrong almost every time we sit down: even the most settled meditator experiences psychological and physical pain. Meditation takes us just as we are, with our confusion and our sanity. This complete acceptance of ourselves as we are is called maitri, a simple, direct relationship with our being.

Trying to fix ourselves is not helpful. It implies struggle and self-denigration. Denigrating ourselves is probably the major way that we cover over bodhichitta.

Does not trying to change mean we have to remain angry and addicted until the day we die? This is a reasonable question. Trying to change ourselves doesn’t work in the long run because we’re resisting our own energy. Self-improvement can have temporary results, but lasting transformation occurs only when we honor ourselves as the source of wisdom and compassion. We are, as the eighth-century Buddhist master Shantideva pointed out, very much like a blind person who finds a jewel buried in a heap of garbage. It is right here in our smelliest of stuff that we discover the awakened heart of basic clarity and goodness, the completely open mind of bodhichitta.

It is only when we begin to relax with ourselves as we are that meditation becomes a transformative process. When we relate with ourselves without moralizing, without harshness, without deception, we finally let go of harmful patterns. Without maitri, renunciation of old habits becomes abusive. This is an important point.

There are four main qualities that are cultivated when we meditate: steadfastness, clear seeing, experiencing one’s emotional distress, and attention to the present moment. These four factors apply not only to sitting meditation, but are essential to all the bodhichitta practices and for relating with difficult situations in our daily lives.

Read more: Lion's Roar

Over oorlog, vlees eten en kapitalisme

'Oorlog, vlees eten en kapitalisme zijn een schrijnend gebrek aan verbeelding’

Matthieu Ricard, een boeddhist die meer van wetenschap dan van wierook houdt, gelooft dat de neoliberale logica via natuurlijke selectie vervangen zal worden door de coöperatieve logica. Nu de overheid minder dan ooit compassie opbrengt voor de kwetsbare burger, leek een gesprek met de auteur van “Altruïsme. De kracht van compassie” een dringende noodzaak.

Toen David Van Reybrouck vertelde dat Matthieu Ricard naar België kwam, was mijn eerste reactie: Matthieu Qui? Ik bleek een van de grootste Europese denkers uit het boeddhisme niet te kennen.

Een denker die bovendien op geen enkele manier zou beantwoorden aan de clichés: bij hem geen voortdurende citaten uit eeuwenoude en hermetische teksten, maar een uitgebreide kennis van wetenschappelijk onderzoek om zijn levensbeschouwelijke overtuigingen aan te toetsen.



‘Bovendien een gewone man in pak in plaats van een Europeaan gehuld in Aziatisch monniksgewaad.’ Alleen dat laatste bleek niet te kloppen toen ik Ricard uiteindelijk ontmoette, aan de Amsterdamse grachten. Waarom hij het belangrijk vindt om de steenrode en saffraangele gewaden te dragen, vergat ik te vragen.

De verbeelding vraagt geen macht

Altruïsme, zegt Matthieu Ricard, is niet hetzelfde als empathie, solidariteit, broederlijkheid, bezorgdheid of wederkerigheid. ‘Als er verschillende woorden zijn om verwante begrippen te omschrijven, dan zijn daar goede redenen voor.’ Al te vaak wordt altruïsme verward met empathie, zegt Ricard, en dan nog vooral met het soort empathie dat hij omschrijft als affectieve resonantie: ik lijd omdat ik zie dat jij lijdt.

‘Empathie levert heel belangrijke informatie en ze functioneert vaak als een knipperlicht dat ons waarschuwt dat iemand behoefte heeft aan hulp of steun. Maar mensen die zich voortdurend in die alarmfase van menselijke betrokkenheid bevinden, zullen snel “opbranden”. Zij putten zichzelf emotioneel uit, omdat hun gevoelswereld overgenomen wordt door het signaal dat anderen geven. Als het brandalarm dag en nacht afgaat in je huis, ga je er ook onderdoor.’

Echt altruïsme is volgens Ricard een mentale ingesteldheid, een motivatie en een intentie. ‘Het uitgangspunt is om ondubbelzinnig goed te doen voor iemand anders. Dat kan zijn door het welzijn van die ander te verhogen of door zijn lijden te verminderen of op te heffen – in dat geval zou je het ook compassie kunnen noemen.’

Lees verder: MO

Zen en het einde van de jacht op geluk

~André van der Braak

In onze huidige westerse samenleving lijkt geluk een onaantastbaar grondrecht geworden. Je hebt er recht op om gelukkig te worden, en met minder moet je ook geen genoegen nemen, dat is de boodschap die ons vanuit de media tegemoetkomt. De medische wetenschap en de psychologie dragen graag hun steentje bij aan onze realisatie van geluk: met antidepressiva en prozac gaan we onze depressies te lijf, en allerlei therapieën beloven ons zelfontplooiing, liefde, harmonie en – geluk. Het recht op geluk is zelfs in de Amerikaanse Onafhankelijkheidsverklaring van 1776 verankerd: life, liberty and the pursuit of happiness [leven, vrijheid en de jacht op geluk] behoren tot de onvervreemdbare grondrechten van de mens.

Het zenboeddhisme echter beschouwt de jacht op geluk als helemaal niet zo fundamenteel. Het feit dat vrijwel alle mensen geluk najagen is een gegeven, maar dat maakt eerder deel uit van het probleem dan van de oplossing. Een recent boek van de Amerikaanse zenmeester en psychoanalyticus Barry Magid draagt dan ook de titel Ending the pursuit of happiness. Volgens de Boeddha is ons menselijk bestaan vergankelijk en in uiteindelijke zin onbevredigend van aard. Onze jacht op geluk, op een bestendige vorm van bevrediging, ontkent deze bestaanskenmerken, en is dan ook gedoemd om te mislukken. We kunnen beter leren om ons vergankelijke en uiteindelijk onbevredigende bestaan ten volle te omarmen: ironisch genoeg geeft dat ons de beste kans om gelukkig te worden.

De ‘methode’ die de zentraditie hiertoe aandraagt is die van het stille zitten: alleen maar zitten, zonder iets te willen veranderen of verbeteren. Zen is niet leren om zonder gedachten te zijn, of het leren verzinken in een of andere mystieke bron. Zen is de voortdurende beoefening van een heldere, wakkere oplettendheid die op niets in het bijzonder is gericht. De Chinese zenpatriach Huineng (638-713) verwoordde dat als ‘de geest nergens laten verblijven’. Zijn collega (Linji (d. 860) zei: ‘Wees als iemand die niets te doen heeft.’

Barry Magid haalt een hedendaags Amerikaans gezegde aan: ‘If it ain’t broke, don’t fix it.’ Onze voortdurende obsessie met het overwinnen van obstakels, het compenseren van tekortkomingen, het ontgroeien van beperkingen, allemaal met het oog op een of andere toekomstige staat van geluk, is een heilloze zaak. Beter is het om met een alledaagse geest te genieten van het alledaagse leven. Drink je thee, was je kommetje. Water dragen en hout hakken.

Misschien is zen wel het ideale middel om te genezen van onze jacht naar geluk. Helaas valt menige westerse zenbeoefenaar in de valkuil om zen in te zetten als middel om geluk te realiseren. De jacht op geluk kan dan met verhoogde intensiteit worden voortgezet, omdat nu immers het juiste instrument voorhanden is. In dat beval blijft het einde van de jacht op geluk een luchtspiegeling. De jacht op het einde van de jacht op geluk is gedoemd te mislukken.

Bron

No Blueprint, Just Love

Interview with Jon Kabat-Zinn
By Barry Boyce

When he started MSBR, Jon Kabat-Zinn didn't have a detailed plan—just passion and an inkling that lots of good would come of it.

In 1979, Jon Kabat-Zinn recruited chronically ill patients not responding well to traditional treatments to participate in his newly formed eight-week stress-reduction program. Now, more than 35 years later, Mindfulness-Based Stress Reduction (MBSR) and its offshoots have entered the mainstream of health care, scientific study, and public policy.

We talked to the health and well-being pioneer about why mindfulness has attracted so much attention and why it will continue to do so.

In early 2005, I met Jon Kabat-Zinn at his home in Massachusetts. I came as a meditation practitioner and journalist with a bit of skepticism about MBSR. I was curious whether the attempt to bring secular mindfulness to the broader society could be effective. In a lengthy, impassioned conversation, I began to be persuaded of its validity and power, and as a result we started down on a path of further investigation that led us to Mindful and mindful.org.

Since then, we’ve met scores of people who are bringing this approach to mindfulness into many different contexts and helping all sorts of people. And Jon and his many colleagues have just kept on going, bringing mindfulness into every corner of life. I returned to Jon’s home, on the occasion of the publication of a revised and updated edition of his groundbreaking book Full Catastrophe Living, to talk about his work. Fittingly, we began with a little bit of silence and then embarked on a stimulating conversation about the present and future of the practice he has devoted his life and heart to.

Mindful: Did you ever think the work that started in a modest clinic in a spare room of a hospital in Central Massachusetts would become so influential?

Jon Kabat-Zinn: In a word, yes. I never thought of this work as a small thing. I don’t think of myself as a big deal, but I always thought of this work as a very big deal. It wasn’t just about thinking that meditation had a modest contribution to make to Western medicine. MBSR was built on the conviction that the insights, wisdom, and compassion of the meditative traditions were equal in import and magnitude to the great discoveries about human life we’ve made in the West. If there’s an instruction manual for being human, then Western science and medicine have supplied one part of it, and the contemplative traditions have supplied another, the part that has to do with discovering and cultivating our deep interior resources.

My hope was that by starting a stress-reduction clinic based on relatively intensive training in mindfulness meditation and yoga—and their applications in everyday living—we could document how these practices might have a profound effect on the health and well-being of individuals. The larger purpose was to effect a kind of public-health intervention that would ultimately move the bell curve of the entire society.

Read more

Nietzsche, de Europese Boeddha

Nietzsches filosofie heeft enorm veel raakvlakken met het boeddhisme. Als hij het Chinese boeddhisme had gekend, was hij misschien wel boeddhist geweest.

Dit zegt André van der Braak, hoogleraar boeddhistische filosofie aan de VU, in de film 'Het Verre Oosten in het Westen', een dialoog. Wie had er ooit gedacht dat de filosoof met de hamer ‘zen’ te noemen zou zijn?

In deze film volgen we André van der Braak in de weken voorafgaande aan zijn inaugurele rede, waarin hij reist naar verschillende plaatsen die met het boeddhisme en met Nietzsche te maken hebben. Zo is hij in het huis in Zwitserland dat van 1881– 1888 door Nietzsche werd bewoond. Van der Braak is daar “in de beroemde kamer waar al die werken zijn ontstaan”. In die kamer heeft Nietzsche volgens Van der Braak “de westerse filosofie ontmaskerd”.

We volgen Van der Braak ook op een wandelpad dat Nietzsche heel vaak gelopen moet hebben. Van der Braak: “Nietzsche wilde in de bergen niet tot rust komen. Het was geen terugtrekken uit het leven, maar juist een noodzakelijke voorwaarde om het leven des te voller te kunnen omarmen.” Dit omarmen van het leven, dat Nietzsche amor fati noemt (letterlijk: liefde voor het lot) heeft volgens Van der Braak veel overeenkomsten met het zenboeddhisme. Nietzsche vindt dat wij ons op een bepaalde wijze moeten verhouden tot het lot. De mens kan het lot beklagen of hij kan er onverschillig in berusten. Nietzsche daarentegen wil dat de mens het lot affirmeert. Hij drukt affirmatie van het lot uit met het begrip Lebensbejahung (een begrip dat overigens tegenwoordig door de Duitse filosoof Peter Sloterdijk opnieuw geïntroduceerd wordt). Voor Nietzsche is de ideale mens iemand die ‘ja’ tegen alles zegt. Amor fati, het ja-zeggen ook tegen de eeuwigheid en noodzakelijkheid, is voor Nietzsche een vorm van 'Bejahung'. Nietzsches gedachte-experiment van de ‘eeuwige wederkeer’ is in deze context nuttig: stel dat op een dag een demon naar je toe zou komen, en de demon zou je vertellen dat je leven al eeuwig is herhaald en zich tot in de eeuwigheid zal herhalen, hoe zou je dan reageren? Het is een krachtige test om te zien of we ons (betekenisloze, immers eeuwig herhalende) leven inclusief al onze fouten, vergissingen en pijn affirmeren. Op het eerste gezicht heeft Nietzsches amor-faticoncept geen raakvlakken met het boeddhisme. Toch ziet Van der Braak een belangrijke overeenkomst. In het zenboeddhisme leer je namelijk ook om helemaal in het hier en nu te leven, zonder vooroordelen en met een volsterkte openheid voor alles en iedereen. Op die manier voldoet de boeddhist aan Nietzsches 'Lebensbejahung'. Net als de Filosoof met de Hamer accepteert de volgeling van het zenpad alles wat hij meemaakt, inclusief de duistere en pijnlijke kanten van het bestaan.

The Light Is Always There

A Tibetan Bon practice for finding refuge within
 
~Tenzin Wangyal

There is no better protection than the refuge of unbounded sacred space, infinite awareness, and genuine warmth. Any external source of refuge is ultimately unreliable. Looking for refuge in money or material possessions cannot protect you from the pain of loss, because everything you have will be lost to you someday. No matter how good your health insurance is or how healthy your lifestyle, sooner or later you will suffer from injury or sickness; eventually you will die. Finding your perfect soul mate cannot protect you from someday losing your beloved through separation, divorce, or death.

With the inner refuge, you are not depending on someone or something outside you to make you feel secure. The first refuge, unbounded sacred space, is a true support because it is unchanging, indestructible, beyond birth and death, and eternal. Whatever difficulties you face, the first refuge supports you in allowing your experiences and hosting them fully. The second inner refuge, the light of awareness, can never be diminished or extinguished by any cause or condition. Inner light is unceasing—forever luminous and clear. Even in the darkest of circumstances, you can trust that it is always there. You can also trust that the warmth of the third refuge is within you. It spontaneously arises from the union of openness and awareness. There may be moments when you feel emotionally cold and dark, when it seems that all the light has gone from your life. But your experience and inner truth are not in sync—the light is always there. At these moments, access to the inner refuge may seem distant, but a sense of trust may bring you a glimmer of the inner refuge that can lead to a shift in the darkness of your experience. Trust is a necessary companion on the path. There is no situation so bad that you can't turn toward the three doors. As you become more familiar with entering and abiding in the inner refuge, you will begin to trust in its healing presence.

We all long for that inner connection, just as a lost child longs to reunite with his or her mother. When you connect with the inner refuge, you can rest in that space just as a child rests in his or her mother's loving arms, feeling protected, safe, secure, complete.

Ontwaken tot ons ware zelf

De kernregel van de gelofte van de mensheid luidt: ‘ontwaken tot ons ware zelf’.
Dit ontwaken tot het ware zelf is niet iets dat ik louter met mijn hoofd heb uitgedacht of alleen maar heb gevoeld. Ik heb het ervaren met heel mijn lichaam en heel mijn geest.

We peilen onze feitelijke manier van bestaan. En op de bodem daarvan botsen we op een absoluut geen uitweg hebben, geen uitweg zien. We breken van binnenuit door deze wijze van bestaan heen en bevestigen daarmee een nieuw en herboren zelf.

Ik zou dit kunnen uitdrukken in woorden: ‘totaal in het nauw gedreven breken we door’.
En in dit doorbreken veranderen we. Dit betekent sterven en opnieuw geboren worden.

~Hisamatsu 

Uit: Kloppen waar geen poort is. Linji, Hisamatsu, Sjestov en Plotinus
Ton Lathouwers. Asoka

Dzokchen: de werkelijkheid zien zoals zij is

~Robert Hartzema

Terwijl alle andere paden in het boeddhisme gekenmerkt worden door een specifiek doel dat door allerlei inzichten en oefeningen bereikt zou kunnen worden – nirwana, het ontwaken of de bevrijding – is er vanuit dzokchen gezien helemaal geen doel. In essentie is alles al vrij. Ruimte is al volmaakt open en alles wat in ruimte ontstaat lost vanzelf weer op zonder dat je daar iets voor hoeft te doen. Tijd presenteert vanuit een creatieve willekeur een volmaakte rijkdom aan gewaarwordingen en mogelijkheden zonder dat die enige specifieke richting op gaan. Alles loopt door elkaar en er is niets dat definitief vast ligt. En het Bewustzijn zelf is volmaakt leeg en helder, gewaar van alles wat zich aandient, zoals een heldere spiegel die alles simpelweg reflecteert. Dus waarom zou er een doel zijn dat je moet bereiken?

Het enige wat in je huidige leven ontbreekt is het herkennen van deze stralende kwaliteiten van Zijn.

Je laat je gewoonlijk volledig meenemen door beelden en projecties, en grijpt al die vluchtige gewaarwordingen vast alsof ze concreet zijn. Vervolgens gaat je bewustzijn ermee aan de slag en produceert verhalen en dagdromen, herinneringen en toekomstfantasieën, nachtmerries en wensdromen. Hoop en vrees nemen het leven over en versluieren de oorspronkelijke helderheid. Die neigingen zijn al heel vroeg in je leven ontstaan, en hebben vorm gekregen als de patronen van je bewustzijn en de overlevingsstrategieën die je hebt aangeleerd om de wereld tegemoet te treden. Strategieën die zich in je lichaam uitkristalliseren als spanningen, verkrampingen en energieblokkades, in je zintuigen door je verwrongen manier van kijken, luisteren, aanraken, ruiken en proeven, in je gevoelens en emoties als verkrampingen, en in je denken als meningen, oordelen en onmogelijkheden.

Zo raakt de volmaakte helderheid van het Zijn versluierd door een gelaagdheid van filters of sluiers, en is helderheid gewoonlijk afwezig. Tragischer is echter dat je zelfs het geloof in deze allesdoordringende helderheid als iets dat continu aanwezig is, bent kwijtgeraakt. Er zijn louter vage herinneringen aan flitsen van helderheid uit je kindertijd of van bijzondere situaties. Daarom zijn levensbedreigende omstandigheden of bijna-doodervaringen vaak zo belangrijk. Ze reactiveren de flits van helderheid die je kent omdat het je basis is, je thuisland, je geboorterecht. Maar omdat je niet begrijpt dat die heldere kwaliteit van gewaarzijn nooit afwezig is, plaats je haar als ideaal in de toekomst. En dat noem je de hemel, het absolute, nirwana, de verlichting, de bevrijding of wat dan ook. En doordat je deze herinnering in de toekomst plaatst, wordt het een doel dat je zou kunnen bereiken. Zo sluit je jezelf op in lineaire tijd, met doelen waarnaar gestreefd moet worden en omstandigheden die tegenzitten. Maar juist omdat het een doel is waar je krampachtig naar streeft, kan de natuurlijke, altijd aanwezige helderheid zich niet manifesteren. Het is alsof je naar een zonsondergang wilt kijken en daarvoor een ruimteschip naar Mars neemt. Ten eerste loop je de zonsondergang mis en ten tweede is de kans groot dat je overleden bent voordat je een glimp van Mars hebt gezien.

What It's Like to Be You

Bill Murray's Dharma Talk 

"How does it feel to be you?" This is one question the comedian and actor Bill Murray fielded during a press conference at the 2014 Toronto International Film Festival after after the screening of his latest film St. Vincent. Listen to Murray's dharma talk here:

"Let’s all ask ourselves that question right now: What does it feel like to be you? What does it feel like to be you? Yeah. It feels good to be you, doesn’t it? It feels good, because there’s one thing that you are — you’re the only one that’s you, right?

So you’re the only one that’s you, and we get confused sometimes — or I do, I think everyone does — you try to compete. You think, damn it, someone else is trying to be me. Someone else is trying to be me. But I don’t have to armor myself against those people; I don’t have to armor myself against that idea if I can really just relax and feel content in this way and this regard.

If I can just feel... Just think now: How much do you weigh? This is a thing I like to do with myself when I get lost and I get feeling funny. How much do you weigh?

Think about how much each person here weighs and try to feel that weight in your seat right now, in your bottom right now. Parts in your feet and parts in your bum. Just try to feel your own weight, in your own seat, in your own feet. Okay?

So if you can feel that weight in your body, if you can come back into the most personal identification, a very personal identification, which is: I am. This is me now. Here I am, right now. This is me now. Then you don’t feel like you have to leave, and be over there, or look over there.

You don’t feel like you have to rush off and be somewhere. There’s just a wonderful sense of well-being that begins to circulate up and down, from your top to your bottom. Up and down from your top to your spine. And you feel something that makes you almost want to smile, that makes you want to feel good, that makes you want to feel like you could embrace yourself.

So, what’s it like to be me? You can ask yourself, "What’s it like to be me?" You know, the only way we’ll ever know what it’s like to be you is if you work your best at being you as often as you can, and keep reminding yourself: That’s where home is."

Source

Noem me alsjeblieft bij mijn ware namen

“Zeg niet dat ik morgen zal vertrekken, want vandaag zelfs kom ik
voortdurend aan. Kijk goed: ik arriveer elke seconde als een knop aan
een lentetak, als een jong vogeltje met tere vleugels, dat leert zingen in
zijn nieuwe nest, als een rups in het hart van een bloem, als een juweel
verborgen in een steen.

Ik blijf komen om te lachen en te huilen, te vrezen en te hopen.
Het kloppen van mijn hart is de geboorte en de dood van al wat leeft.

Ik ben het eendagsvliegje dat zich vlak boven de rivier ontpopt en ik
ben de vogel die, als de lente komt, bijtijds arriveert om het vliegje
op te eten.

Ik ben de kikker die vrolijk rondzwemt in het heldere water van de
vijver en ik ben de ringslang die onhoorbaar nadert en zich met
de kikker voedt.

Ik ben het kind in Oeganda, vel over been, mijn benen zo dun als
bamboestokjes en ik ben de wapenhandelaar die dodelijke wapens
aan Oeganda verkoopt.

Ik ben het twaalfjarige meisje, vluchteling op een klein bootje,
dat overboord springt, na verkracht te zijn door een zeerover.
En ik ben de zeerover, mijn hart nog niet in staat tot liefde en begrip.

Ik ben een lid van het Politbureau, met onbeperkte macht in
mijn handen. En ik ben de man die, langzaam stervend in een
heropvoedingskamp, zijn “bloedschuld” aan zijn volk moet betalen.

Mijn vreugde is als de lente, zo warm dat zij bloemen doet bloeien
langs alle paden van het leven. Mijn pijn is als de rivier van tranen,
zo vol dat zij de vier oceanen vult.

Alsjeblieft, noem me bij mijn ware namen zodat ik al mijn huilen en
lachen tegelijk kan horen, zodat ik kan zien dat mijn vreugde en pijn één zijn.
Alsjeblieft, noem me bij mijn ware namen, zodat ik kan ontwaken en de deur
van mijn hart open kan blijven, de deur van mededogen.”

~Thich Nhat Hanh

Boze Boeddhisten

Boeddhisten altijd vredig en sereen? Bodhitv maakt voorgoed korte metten met dit beeld!
In het kader van de driedelige BOS-docu 'De drie vergiften', vertellen Brad Warner, Kitty Arends, Joan Halifax en Martine Batchelor over hun ervaringen met het meest temperamentvolle vergift: woede.

Brad Warner
"In het Boeddhisme is het belangrijk dat we het 'zelf' beter leren begrijpen. Woede is vaak gerelateerd aan verkeerde ideeën over onszelf. Aan de ene kant willen we niet boos zijn, want we weten hoe destructief het kan zijn. Maar aan de andere kant werkt woede wel lekker zelfbevestigend: wanneer je boos bent op iemand dan ben jij boos op iemand. Het kan dan gevaarlijk aanvoelen om die woede te laten gaan: 'als ik stop met boos zijn, dan stop ik met mezelf zijn, en dan verlies ik mezelf', denken we dan. Er is dus een haat-liefde verhouding met woede: aan de ene kant haten we het, aan de andere kant voelt het goed omdat het ons het idee geeft dat we bestaan.

Brad Warner is een Amerikaanse zenleraar en houdt een blog bij, genaamd hardcore zen. Hij is ook bassist, speelde in Japanse films en schreef ooit voor soft-porn blog Suicidegirls.

"Ik speel in een hardcore punkband. Mensen vragen me vaak hoe ik zulke 'boze muziek' kan maken terwijl ik boeddhistisch leraar ben. Dat is geen rare vraag. Ik herinner me nog hoe punkmuziek heel goed voor me was in mijn tienerjaren. Ik leefde op een plek waar het voelde alsof ik de enige boze persoon was. Iedereen leek heel gelukkig met het leven, behalve ik. Ik was pissig. Punk rock gaf me hoop, er waren blijkbaar meer mensen die boos waren. Er bestaat het simplistische idee dat de beste manier om peace and love te verspreiden is door alleen maar over peace and love te zingen. Ik denk dat het ingewikkelder ligt. Soms moet je tot actie overgaan."

"Ik denk dat het voor veel mensen lijkt alsof boosheid van buiten komt, maar meestal genereer je het zelf. Maar toch, mensen maken de meest verschrikkelijke dingen mee, van pesten tot armoede. Daar kun je behoorlijk van doordraaien. Ik ken het verhaal van die Finse Jongen (uit Pekka) niet, maar je hoort vaker zulke verhalen van mensen die van die drastische dingen doen. We nemen dan aan dat het om woede gaat en dat is een veilige aanname. Maar er is bijna altijd meer aan de hand.

Lees verder: BodhiTv

You Will Survive

~Jack Kornfield

One of the world’s greatest examples of how to survive difficult times is Nelson Mandela, the first president of modern South Africa. After twenty-seven years of imprisonment in Robben Island Prison, he remained unbowed and dignified, gracious, tender and kind, and curious about everything that was happening around him. The one who knows inside him never took what was happening to him personally. In this way he was able to maintain his freedom even while in bondage, to retain his dignity even in the most degrading conditions, to continue practicing compassion in the face of hostility, and to respond to the hatefulness that surrounded him with an unwavering love. Although a solitary man jailed in a distant country, Nelson Mandela has become an inspiration for millions of people suffering through less dramatic but equally challenging situations. Yet the one who knows in Nelson Mandela is the same one who knows inside you. You were born with the same potential for wisdom, the same insight, the same strength and love, all that you need to carry you through the difficulties that you encounter.

To heal you must remember who you really are. Then no matter what happens to you, you can rely on this innate courage, you can trust your own wise heart because nothing and no one can take them from you. You are free like Nelson Mandela.

One of my spiritual teachers, the Thai meditation master Ajahn Chah, used to ask me: “Which has had more value in your life, where have you grown more and learned more, where have you become more wise, where have you learned patience, understanding, equanimity, and forgiveness—in your hard times, or the good ones?” When we come to understand the paradox that what we most value in our lives was often born out of conflict and struggle, we can begin to get a glimmer that perhaps one day we may begin to embrace our difficulties and give thanks for them, even if that day is not today.

You may not see it now, but
this very difficulty will strengthen you.
Your heart will grow wiser, your spirit stronger.
You already know this.
You can even begin to see the ways this is true.

Even the worst losses become workable over time. They become part of your life story and destiny, they become an important part of who you have become. Through surviving our difficulties, tenderness and compassion naturally arise. Our hardships are not only something intensely personal and intimate but also something we share with the entire world. Everything you have survived is responsible for who you are today. They strengthen you. They are part of your heritage and cannot be taken from you, the same mysterious way that everything and everyone you have ever lost remains alive and present in your heart.

It’s important to remember that even with the best of healing practices, your personal healing may not be easy. Turning to face difficult times can bring us face to face with the larger pains and fears beneath our grieving, or opens the well of loneliness we have been running from our whole lives. But the practices in this program are designed to work with it all, to return you to acceptance and forgiveness and compassion, especially for yourself—so that you can hold everything in yourself with great mercy through these difficult times.

This excerpt is taken from the book,
“A Lamp in the Darkness: Illuminating the Path Through Difficult Times”

Source

Een meester in Moskou

Het Rusland van Ton Lathouwers

Zenmeester Ton Lathouwers heeft zijn fascinatie voor Rusland nooit onder stoelen of banken gestoken. Ook binnen zijn zenbeoefening blijft de Russische literatuur en religie hem inspireren. Lathouwers keert voor het eerst sinds bijna vijftig jaar terug naar het land. De reis voert langs plekken en mensen die een belangrijke rol speelden in zijn visie op zen en spiritualiteit. Naarmate de reis vordert komen we steeds dichter op de huid van deze onorthodoxe zenleraa In de grijze jaren zestig vertrok slavist Ton Lathouwers naar Rusland voor zijn studie naar de Sovjetliteratuur, waar hij tot zijn verrassing troost en betekenis vond. In een tijd dat er geen religieuze taal gebezigd mocht worden, vonden deze atheïstische schrijvers nieuwe woorden voor de grote vragen van het leven. "Ik ontmoette schrijvers die in hun literatuur een andere dimensie van het bestaan beschreven, die ik religieus zou noemen." Het was dan ook een Russisch verhaal dat hem liet inzien hoe juist de stilte antwoord geeft op de grote vragen.

Nu, na bijna vijftig jaar, opent Ton voor de kijker opnieuw de wondere wereld van de Sovjetliteratuur. Banjerend door de besneeuwde straten, vertelt hij bevlogen over zijn interesse voor de buitenbeentjes van de (Russische) maatschappij. Hij wijst op de religieuze zwervende dwazen, aan wie grote Russische kerken en iconen gewijd zijn. Ongewone mensen die ons buiten de bestaande grenzen laten kijken.

De aanleiding van zijn huidige bezoek aan Moskou is de presentatie van de Russische vertaling van zijn boek Meer dan een mens kan doen. 'Een sensatie', volgens een verraste Russische lezer. Want er is grote behoefte is aan een open dialoog over religie in dit land, dat zich opnieuw sluit voor andersdenkenden. Ondertussen maakt Ton kennis met het prille begin van het boeddhisme in Rusland, een 'satansreligie' in de ogen van de Russisch Orthodoxe kerk. In het krappe keukentje van een Moskouse flat, het plaatselijke zencentrum, beantwoordt Ton vragen van jonge zoekende mensen: "Zen, en in het algemeen iedere religie, roept ons op om deze ene mens te worden, waar er maar één in het heelal van bestaat."

Uitzending BOS

Je bent niet van plan om scherp naar jezelf te kijken…

~Robert Hartzema

Stel je voor dat achter je gewone ogen, die met hun starre blik de wereld in de gaten houden, zich een ander oog bevindt. Een groots stralend oog, dat de werkelijkheid ziet zoals zij is en dat al je overlevingsstrategieën en emotionele reacties doorziet. Ze niet veroordeelt of ontkent, maar alle belemmerende patronen vanuit een allesomhelzend waarnemen omvat. Stel je voor dat die kwaliteit van zien zich bevindt in je hart. Niet als een plek van sentimentele gevoelens of gepassioneerde verliefdheid, maar als een plek van oprecht mededogen met alle manieren waarop je jezelf in de weg zit, en vooral met de akelige of angstaanjagende omstandigheden die je hebt meegemaakt en die je genoodzaakt hebben je hart af te sluiten om te overleven, om de essentie van je eigen zijn te beschermen.

Dit zien vanuit je hart is geen vage omfloerste blik die ertoe dient alle negatieve en egoïstische patronen in jezelf te verbloemen of ze een gouden randje te geven. Want hoewel het allesomhelzende zien gekenmerkt wordt door mededogen, is het tegelijkertijd uiterst precies, scherp en nietsontziend. Alsof je ‘s morgens vroeg opstaat en naar buiten loopt en de wereld bedekt is met een dun laagje witte rijp en alles zo superscherp verschijnt dat je er nauwelijks naar durft te kijken uit angst dat de beelden als messen door je ogen zullen snijden. Zo ragfijn en glashelder. Als je zo scherp – zonder oordeel en zonder er een verhaal van te maken – zou durven kijken naar de manier waarop je jezelf van moment tot moment neerzet, afsluit en verdedigt, en zo je wezenlijke helderheid verkwanselt, verschuift er iets. Iets opent zich, ver voorbij de gebruikelijke mogelijkheden om je te openen. Natuurlijk ken je de momenten waarop je hart zich opent. Maar dit is anders. Veel ingrijpender. Op een andere schaal. Van een andere dimensie. Van een aantal andere dimensies.

Wanneer je vanuit mededogen vlijmscherp durft te kijken naar de verschillende manieren waarop het ego zich neerzet en verkrampt, zonder enig commentaar – want dan kijk je niet meer puur en staat het oordelende denken er al weer tussen – worden er twee zaken duidelijk: ten eerste de belemmerende patronen die je steeds helderder waarneemt, en ten tweede het zien zelf. Net als bij een wetenschappelijk onderzoek. Wanneer je het gedrag van sluipwespen onderzoekt, wordt niet alleen hun gedrag steeds verbazingwekkender, maar wordt ook het zien zelf scherper en nauwkeuriger, waardoor je steeds meer details gaat zien.

Zo leef je je leven

Gewoonlijk ben je echter helemaal niet van plan om scherp naar jezelf te kijken. Je kijkt liever helemaal niet naar je eigen motieven en verborgen gevoelens, en als je toevallig iets daarvan ziet, dan ontken je gewoon wat je ziet. Je ontkent de neigingen om jezelf te bevestigen en de ander onderuit te halen. Je ontkent de dubbele boodschappen en tegenstrijdige emoties. Je ontkent je eigen negativiteit. En op die manier continueer je de belemmerende patronen van het ego en voel je je daar tegelijkertijd gefrustreerd over. Zo leef je je leven, totdat Tijd je inhaalt en je uiteindelijk ziek wordt en sterft.

She Who Hears the Cries of the World

~Christina Feldman 

The Buddhist path isn’t just about the accumulation of wisdom. It equally requires the development of compassion—an intelligent sympathy for the suffering of all beings and the heartfelt wish to liberate them. In Buddhist iconography, this compassion is embodied in the bodhisattva Kuan Yin, who is said to manifest wherever beings need help. Engendering such compassion is not only good for others, says Christina Feldman, it is also good for us. By putting others first, we loosen the bonds of our self-fixation, and in doing so, inch closer to our own liberation.

Compassion is no stranger to any of us: we know what it feels like to be deeply moved by the pain and suffering of others. All people receive their own measure of sorrow and struggle in this life. Bodies age, health becomes fragile, minds can be beset by confusion and obsession, hearts are  broken. We see many people asked to bear the unbearable—starvation, tragedy, and hardship beyond our imagining. Our loved ones experience illness, pain, and heartache, and we long to ease their burden.

The human story is a story of love, redemption, kindness, and generosity. It is also a story of violence, division, neglect, and cruelty. Faced with all of this, we can soften, reach out, and do all we can to ease suffering. Or we can choose to live with fear and denial—doing all we can to guard our hearts from being touched, afraid of drowning in this ocean of sorrow.

Again and again we are asked to learn one of life’s clearest lessons: that to run from suffering—to harden our hearts, to turn away from pain—is to deny life and to live in fear. So, as difficult as it is to open our hearts toward suffering, doing so is the most direct path to transformation and liberation.

Compassion and wisdom are at the heart of the path of the Buddha. In the early Buddhist stories we find young men and women asking the same questions we ask today: How can we respond to the suffering that is woven into the very fabric of life? How can we discover a heart that is truly liberated from fear, anger, and alienation? Is there a way to discover a depth of wisdom and compassion that can genuinely make a difference in this confused and destructive world?